Psy

Jak kąpać psa? Pielęgnacja sierści krok po kroku

Instrukcja kąpieli psa krok po kroku: przygotowanie, wybór szamponu, mycie, suszenie i szczotkowanie. Podpowiadamy też, jak często kąpać psa o różnych typach sierści.

Jak kąpać psa? Pielęgnacja sierści krok po kroku
Fot. Unsplash

W skrócie

  • Większość psów wystarczy kąpać co 1–3 miesiące lub wtedy, gdy się ubrudzą – zbyt częste mycie wysusza skórę.
  • Używaj wyłącznie szamponu dla psów; kosmetyki dla ludzi mają inne pH i mogą podrażniać skórę.
  • Przed kąpielą dokładnie wyczesz psa – kołtuny po zmoczeniu jeszcze bardziej się zbijają.
  • Woda powinna być letnia (ok. 37–39°C), a szampon trzeba bardzo starannie spłukać.
  • Psy z gęstym podszerstkiem susz do sucha, bo wilgoć przy skórze sprzyja podrażnieniom i stanom zapalnym.

Psa kąpie się w letniej wodzie (ok. 37–39°C), używając szamponu przeznaczonego dla psów: najpierw dokładnie go wyczesz, potem zmocz sierść aż do skóry, nałóż szampon, wmasuj i bardzo starannie spłucz, a na koniec osusz ręcznikiem i suszarką. Większość psów nie potrzebuje kąpieli częściej niż co 1–3 miesiące – o czystość sierści na co dzień dba przede wszystkim regularne szczotkowanie. Częściej myje się psy o sierści długiej, jasnej lub wymagającej strzyżenia oraz te, które się wytarzały albo mają zalecenie lekarza weterynarii.

Jak często kąpać psa?

Skóra psa jest cieńsza niż ludzka i ma inny odczyn – zwykle bliższy obojętnemu (pH ok. 6,5–7,5). Chroni ją warstwa naturalnego sebum, która nadaje sierści połysk i działa jak bariera ochronna. Zbyt częste kąpiele usuwają ten płaszcz, co może prowadzić do przesuszenia, łupieżu i świądu. Orientacyjna częstotliwość zależy od rodzaju sierści:

Typ sierściPrzykładowe rasyKąpielSzczotkowanie
Krótka, gładkabuldog francuski, beagle, dalmatyńczykco 2–3 miesiące lub w razie zabrudzenia1–2 razy w tygodniu
Krótka z podszerstkiemlabrador, mopsco 2–3 miesiące2–3 razy w tygodniu, w czasie linienia codziennie
Średnia/długa z podszerstkiemgolden retriever, owczarek niemiecki, border collieco 1–3 miesiące2–3 razy w tygodniu, w czasie linienia codziennie
Długa, bez podszerstka, rosnąca staleyorkshire terrier, shih tzu, maltańczykco 2–4 tygodniecodziennie
Kręconapudel, bichon friseco 3–6 tygodnikilka razy w tygodniu, regularne strzyżenie
Szorstka (szata trymowana)sznaucer, foksterier szorstkowłosyco 2–3 miesiące1–2 razy w tygodniu, trymowanie co kilka miesięcy

Jeśli pies cierpi na choroby skóry, lekarz weterynarii może zalecić kąpiele lecznicze nawet raz lub dwa razy w tygodniu – wtedy obowiązuje jego zalecenie, a nie ogólna zasada.

Jaki szampon dla psa wybrać?

Szampon dla ludzi, nawet delikatny dziecięcy, nie jest dobrym wyborem – ma odczyn dopasowany do skóry człowieka i może ją podrażniać. Kosmetyki dla psów dobiera się do potrzeb skóry i rodzaju szaty:

  • szampon uniwersalny – do zwykłych, okazjonalnych kąpieli;
  • hipoalergiczny lub nawilżający – dla psów o skórze wrażliwej i skłonnej do przesuszeń;
  • do sierści jasnej lub ciemnej – podkreśla kolor;
  • szampon dla szczeniąt – łagodny, z mniejszą ilością substancji zapachowych;
  • odżywka – dla psów długowłosych ułatwia rozczesywanie i zmniejsza kołtunienie.

Szampony lecznicze (np. przeciwgrzybicze lub przeciwbakteryjne) stosuje się wyłącznie na zalecenie lekarza weterynarii.

Jak przygotować psa do kąpieli?

Dobre przygotowanie skraca kąpiel i oszczędza psu stresu. Zanim odkręcisz wodę:

  1. Wyczesz psa dokładnie. Kołtuny po zmoczeniu zbijają się jeszcze mocniej i bywa, że da się je już tylko wyciąć. Martwy podszerstek usunięty przed kąpielą nie zatka też odpływu.
  2. Przygotuj wszystkie rzeczy: szampon, ewentualnie odżywkę, 2–3 ręczniki, przysmaki, matę antypoślizgową na dno wanny lub brodzika.
  3. Zabezpiecz uszy – możesz delikatnie umieścić w małżowinach wacik, który zatrzyma wodę (pamiętaj, by go potem wyjąć).
  4. Wyjdź na spacer przed kąpielą, by pies się załatwił i był spokojniejszy.

Małe psy wygodnie kąpie się w zlewie lub wanience, duże – w wannie lub brodziku z prysznicem. Latem, przy temperaturze powyżej ok. 20°C, psa można wykąpać na dworze, ale woda z węża ogrodowego bywa bardzo zimna, więc lepiej użyć wody letniej.

Jak kąpać psa krok po kroku?

  1. Sprawdź temperaturę wody wewnętrzną stroną nadgarstka – ma być letnia, nie gorąca.
  2. Zmocz sierść, zaczynając od łap i grzbietu, a kończąc na szyi. U psów z gęstym podszerstkiem może to potrwać kilka minut – woda musi dotrzeć do skóry.
  3. Głowę myj na końcu i ostrożnie, najlepiej wilgotną dłonią lub myjką, omijając oczy, nos i wnętrze uszu.
  4. Nałóż szampon rozcieńczony wodą zgodnie z instrukcją i wmasuj go pod włos, docierając do skóry. Zwróć uwagę na pachy, pachwiny, okolice ogona i łapy.
  5. Spłucz bardzo dokładnie – to najważniejszy etap. Pozostałości szamponu wywołują świąd i łupież. Płucz, aż woda spływająca z sierści będzie zupełnie czysta i przestanie się pienić.
  6. Nałóż odżywkę, jeśli jej używasz, i znów dokładnie spłucz.
  7. Odciśnij nadmiar wody dłońmi, przesuwając je po sierści. Pozwól psu się otrząsnąć – zanim wyjdzie z wanny, możesz przykryć go ręcznikiem.

Przez cały czas mów do psa spokojnie i nagradzaj go przysmakami za cierpliwość. Szczenię warto oswajać z wanną stopniowo, zanim pierwsza prawdziwa kąpiel będzie konieczna – na początek wystarczy wejście do pustej wanny po przysmak, potem zmoczenie łap.

Jak wysuszyć psa po kąpieli?

Najpierw osusz psa ręcznikiem, wciskając go w sierść zamiast energicznie trzeć – tarcie u psów długowłosych sprzyja kołtunieniu. Ręczniki z mikrofibry wchłaniają wyjątkowo dużo wody.

Psy krótkowłose często wystarczy wytrzeć i zostawić w ciepłym pomieszczeniu bez przeciągów. Psy z gęstym podszerstkiem, jak golden retriever czy owczarek niemiecki, trzeba wysuszyć do sucha. Wilgoć utrzymująca się tuż przy skórze sprzyja podrażnieniom i stanom zapalnym, znanym jako „hot spoty”. Używaj suszarki na niskiej lub średniej temperaturze, trzymając ją w odległości kilkunastu centymetrów i ciągle przesuwając. Specjalne suszarki dla psów (tzw. blowery) wydmuchują wodę i martwy podszerstek zimnym, silnym strumieniem powietrza. Psa po kąpieli nie wypuszczaj na zimno, dopóki nie wyschnie całkowicie.

Najczęstsze błędy podczas kąpieli psa

  • Zbyt gorąca woda – pies ma wyższą temperaturę ciała niż człowiek, ale jego skóra jest delikatniejsza; gorąca woda przesusza ją i jest nieprzyjemna.
  • Nierozcieńczony szampon wylany bezpośrednio na grzbiet – trudno go potem równomiernie rozprowadzić i dokładnie wypłukać.
  • Za krótkie płukanie – resztki kosmetyku to jedna z częstszych przyczyn świądu po kąpieli.
  • Woda w uszach – u psów o długich, zwisających uszach wilgoć sprzyja zapaleniu ucha zewnętrznego. Po kąpieli osusz małżowiny miękkim ręcznikiem.
  • Kąpiel jako kara lub w pośpiechu – zła atmosfera sprawia, że pies z każdym razem bardziej się boi.
  • Wypuszczenie mokrego psa na dwór w chłodny dzień – grozi wychłodzeniem, a pies, który się wytarza, będzie wymagał kolejnej kąpieli.

Jeśli pies jest bardzo duży, ma wymagającą szatę (np. trymowaną lub strzyżoną) albo kąpiel w domu jest dla niego źródłem silnego stresu, rozważ wizytę w salonie groomerskim. Groomer dysponuje odpowiednią wanną, suszarkami i doświadczeniem w pracy z lękliwymi psami.

Pielęgnacja między kąpielami

Regularne szczotkowanie to najskuteczniejszy sposób na czystą i zdrową sierść. Usuwa martwe włosy i brud, rozprowadza sebum i pozwala w porę zauważyć kleszcze, zmiany skórne czy guzki. Do szczotkowania wykorzystaj:

  • rękawicę gumową lub szczotkę z naturalnym włosiem – do sierści krótkiej;
  • zgrzebło lub szczotkę do podszerstka – w okresie linienia u ras z podszerstkiem;
  • pudlówkę i metalowy grzebień – do sierści długiej i kręconej.

Po spacerze w błocie często wystarczy umyć same łapy i brzuch letnią wodą. Przy okazji pielęgnacji kontroluj pazury (jeśli stukają o podłogę, czas je skrócić), uszy i zęby. Pamiętaj też o ochronie przeciwpasożytniczej – kąpiel może wpływać na działanie kropli spot-on, więc sprawdź w ulotce, ile odczekać. Więcej przeczytasz w artykule kleszcze i pchły u psa. Stan sierści zależy również od diety: matowa, łamliwa szata bywa sygnałem niedoborów, dlatego warto wiedzieć, jak wybrać karmę dla psa.

Kiedy lepiej skonsultować się z weterynarzem?

Jeśli pies drapie się mimo kąpieli, ma łupież, zaczerwienioną skórę, łyse placki, nieprzyjemny zapach z uszu lub skóry – nie zwiększaj częstotliwości kąpieli na własną rękę. Takie objawy mogą świadczyć o alergii, pasożytach, grzybicy lub zaburzeniach hormonalnych i wymagają diagnozy lekarza weterynarii.

Co warto mieć pod ręką

  • Hipoalergiczny szampon dla psów Delikatnie myje skórę wrażliwą i skłonną do przesuszeń.
  • Odżywka do sierści długiej Ułatwia rozczesywanie i zmniejsza kołtunienie po kąpieli.
  • Ręcznik z mikrofibry dla psa Szybko wchłania wodę i skraca czas suszenia.
  • Mata antypoślizgowa do wanny Daje psu stabilne podłoże i zmniejsza stres podczas kąpieli.
  • Szczotka do podszerstka Usuwa martwe włosy przed kąpielą i w okresie linienia.
  • Suszarka dla psów (blower) Wydmuchuje wodę i martwy podszerstek u psów z gęstą szatą.

Najczęstsze pytania

Czy można kąpać psa szamponem dla ludzi?

Nie jest to zalecane. Skóra psa ma inne pH niż ludzka, więc kosmetyki dla ludzi mogą ją przesuszać i podrażniać. W wyjątkowej sytuacji jednorazowe użycie łagodnego środka nie zaszkodzi zdrowemu psu, ale na co dzień używaj szamponu dla psów.

Od kiedy można kąpać szczeniaka?

Szczenię można wykąpać, gdy dobrze zaaklimatyzuje się w nowym domu, zwykle po ukończeniu ok. 8–12 tygodni. Używaj szamponu dla szczeniąt i dokładnie wysusz malucha, bo szybko się wychładza. Wcześniej w razie zabrudzenia wystarczy przetrzeć sierść wilgotną ściereczką.

Pies śmierdzi mimo kąpieli – co może być przyczyną?

Utrzymujący się zapach często pochodzi z uszu, zębów, gruczołów okołoodbytowych albo ze skóry objętej stanem zapalnym. Częstsze kąpiele nie rozwiążą problemu. Warto umówić wizytę u lekarza weterynarii, który ustali przyczynę.

Jak kąpać psa, który boi się wody?

Oswajaj go stopniowo: najpierw nagradzaj za samo wejście do pustej wanny, potem moczenie łap, a dopiero później krótkie mycie. Mata antypoślizgowa daje psu poczucie stabilności. Używaj letniej wody, mów spokojnie i nie kieruj strumienia prosto w głowę.

Czy trzeba suszyć psa suszarką?

Psy krótkowłose zwykle wystarczy dobrze wytrzeć ręcznikiem. Psy z gęstym podszerstkiem warto wysuszyć do sucha, bo wilgoć przy skórze sprzyja podrażnieniom. Suszarkę ustaw na niską temperaturę i trzymaj ją w pewnej odległości od skóry.

Poradnik ma charakter informacyjny. Jeśli zwierzę ma niepokojące objawy, skontaktuj się z lekarzem weterynarii.